تعداد افراد آنلاین در سایت : 27
برگشتگی پلک به داخل یا آنتروپیون چیست؟
برگشتگی پلک به داخل یا آنتروپیون (Entropion) یک اختلال چشمی است که در آن پلک پایینی به سمت داخل چشم چرخیده و موجب تماس غیرطبیعی مژهها و سطح پلک با چشم میشود. این تماس نیز سبب تحریک، التهاب و ناراحتی چشم شده و اگر به موقع درمان نشود، میتواند به عوارض جدیتری مانند زخم قرنیه، عفونت و حتی از دست دادن بینایی منجر گردد. آنتروپیون اغلب در افراد مسنتر مشاهده میشود، اما میتواند در نتیجه آسیبها، عفونتها یا جراحیهای قبلی چشم نیز به وجود آید. در ادامه این مقاله از مرکز جراحی RMC، به بررسی دلایل بروز این عارضه، علائم و گزینههای درمانی آن خواهیم پرداخت.
معرفی بیماری درون برگشتگی پلک (آنتروپیون)
درون برگشتگی پلک (آنتروپیون) وضعیتی است که در آن لبه پلک به سمت داخل چشم میچرخد، به طوری که مژهها و پوست پلک با سطح چشم تماس پیدا میکنند. این حالت میتواند باعث تحریک، قرمزی، درد و خشکی چشم شود و در صورت عدم درمان ممکن است به زخمهای قرنیه و مشکلات جدیتر بینایی منجر گردد. آنتروپیون اغلب در افراد مسن رخ میدهد و ناشی از ضعف عضلات اطراف چشم است، اما میتواند به دلایل مختلف همچون آسیب، عفونت یا حتی عوامل ژنتیکی نیز ایجاد شود. درمانهای مختلفی از جمله استفاده از قطرههای چشمی، چسبهای پوستی یا جراحی برای اصلاح این وضعیت وجود دارد.
رایجترین علائم بیماری آنتروپیون چشم
در حالت کلی، برگشتگی پلک به داخل میتواند علائم متعددی داشته باشد که بیشتر آنها ناشی از اصطکاک مژهها با قرنیه و سطح حساس چشم هستند. رایجترین علامت این بیماری احساس سوزش و تحریک مداوم چشم است که ناشی از تماس مژهها با سطح چشم میباشد. این احساس شبیه به وجود شن در چشم است و معمولا با اشکریزی زیاد همراه میباشد، زیرا چشم به طور طبیعی سعی میکند از خود در برابر این تحریکات محافظت کند.
در نتیجه، این وضعیت باعث قرمزی و التهاب در ناحیه چشم شده که اغلب با درد و ناراحتی همراه است. علاوه بر تحریک و درد، افراد مبتلا به آنتروپیون احتمالا حساسیت به نور (فوتوفوبیا) و تاری دید را تجربه کنند. حساسیت به نور میتواند نتیجه التهاب مداوم سطح چشم باشد، در حالی که تاری دید ناشی از خراشیدن مکرر قرنیه توسط مژهها است. اگر این مشکل به موقع درمان نشود، به زخم قرنیه و حتی عفونتهای جدیتری منجر خواهد شد.
آیا برگشتگی پلک به داخل در هر سنی اتفاق میافتد؟
برگشتگی پلک به داخل یا آنتروپیون ممکن است در هر سنی اتفاق بیافتد، اما بیشتر در افراد مسن شایع است. با گذشت زمان و با افزایش سن، عضلات و بافتهای پلک ضعیف میشوند و این ضعف میتواند باعث برگشتگی پلک به داخل شود. در کودکان نیز این وضعیت اغلب به دلیل مشکلات مادرزادی مشاهده میشود. البته، عواملی مانند آسیبهای چشمی، عفونتها یا التهابات ناشی از بیماریهای مختلف نیز میتوانند باعث ایجاد آنتروپیون در هر سنی شوند.
عوامل موثر در افزایش برگشتگی پلک به داخل
عوامل متعددی در افزایش برگشتگی پلک به داخل نقش دارند، از جمله:
- افزایش سن: با افزایش سن، عضلات پلک ضعیف شده و پوست آن شل میشود که در نتیجه باعث برگشتگی پلک به داخل خواهد شد.
- آسیبها و ضربات: آسیبهای قبلی به پلک یا اطراف چشم به ویژه جراحیهای قبلی یا تروما میتوانند ساختار و عملکرد طبیعی پلک را مختل کنند و به آنتروپیون منجر شوند.
- التهاب یا عفونتهای چشمی: التهاب مکرر یا طولانی مدت چشم به خصوص در بیماریهایی خاص میتواند باعث بروز تغییرات در ساختار پلک و برگشتگی آن شود.
- بیماریهای ژنتیکی یا مادرزادی: برخی افراد به صورت مادرزادی یا به دلیل شرایط ژنتیکی دچار ضعف عضلات پلک هستند که این موضوع باعث افزایش احتمال برگشتگی پلک به داخل میگردد.
- جراحیهای چشم: جراحیهای اصلاحی پلک یا حتی جراحیهای دیگر در ناحیه چشم ممکن است به ایجاد بافت اسکار یا تغییر در پوزیشن پلک منجر شوند.
- اختلالات عصبی: بیماریهای عصبی که بر عملکرد عضلات و اعصاب صورت تاثیر میگذارند، احتمال دارد باعث ضعف یا فلج عضلات پلک شوند و احتمال برگشتگی پلک به داخل را افزایش دهند. در کل، این عوامل میتوانند به تدریج باعث بدتر شدن وضعیت آنتروپیون شوند و نیاز به مداخله پزشکی پیدا کنند.
آیا آنتروپیون بدون دارو یا جراحی بهبود مییابد؟
آنتروپیون (Inward Turning of the Eyelid) به طور طبیعی و بدون مداخله دارویی یا جراحی بهبود نمییابد. این مشکل ناشی از ضعف عضلات پلک، افزایش سن، آسیبها یا بیماریهای چشمی است و اغلب با گذر زمان بدتر میشود. در موارد خفیف، استفاده از قطرههای روانکننده یا پمادها میتواند تا حدی علائم را تسکین دهد، اما راهحل دائمی و موثر معمولا شامل جراحی برای بازگرداندن موقعیت صحیح پلک است. اگر این مشکل درمان نشود، ممکن است در نهایت به عوارضی مانند زخم قرنیه، عفونتها و آسیبهای دائمی به چشم منجر گردد.
روشهای درمان بیماری آنتروپیون نوزاد
آنتروپیون نوزاد که به معنی چرخش غیرطبیعی پلک به سمت داخل چشم است، مشکلات متعددی از جمله تحریک قرنیه و التهاب چشم را به همراه دارد. درمان این بیماری، بسته به شدت و علت بروز آن متفاوت است. در موارد خفیفتر، پزشک ممکن است استفاده از قطرههای مرطوبکننده و پمادهای چشمی را به منظور کاهش التهاب و تحریک پیشنهاد دهد. همچنین، گاهی اوقات پزشکان از نوارهای مخصوص چسبی برای بالا نگه داشتن پلک و جلوگیری از تماس مداوم مژهها با سطح چشم استفاده میکنند که این روش به عنوان یک اقدام موقتی برای کاهش علائم موثر است.
در موارد شدیدتر که خطر آسیب به قرنیه بیشتر است یا بیماری بهبود نیافته، ممکن است نیاز به جراحی باشد. جراحی اصلاحی شامل تقویت عضلات پلک یا برش بافت زیر پوستی اطراف پلک است تا به شکل طبیعی خود بازگردد و از چرخش به داخل جلوگیری شود. این جراحی به صورت سرپایی انجام میشود و معمولا با نتایج موفقیتآمیز همراه است. پزشکان اغلب پس از جراحی از داروهای ضدعفونیکننده و آنتی بیوتیکهای موضعی برای جلوگیری از عفونت و تسریع بهبود استفاده میکنند.
عوارض عدم درمان برگشتگی پلک به داخل چشم نوزاد
عدم درمان آنتروپیون یا برگشتگی پلک به داخل چشم به خصوص در نوزادان میتواند منجر به عوارض جدی و طولانیمدتی برای چشم شود. اولین و شایعترین عارضه، تحریک مداوم قرنیه است که به دلیل تماس مستقیم مژهها با سطح چشم ایجاد میشود. این تحریک میتواند باعث التهاب شدید، قرمزی، اشکریزی مداوم و احساس ناراحتی در نوزاد شود. در صورت ادامه این حالت، قرنیه دچار خراشیدگی خواهد شد که این وضعیت نیز علاوه بر درد، خطر بروز عفونتهای چشمی را افزایش میدهد.
در موارد پیشرفتهتر، خراشیدگی و آسیبهای مداوم به قرنیه ممکن است باعث زخم قرنیه یا حتی کاهش دید در نوزاد گردد. اگر این مشکل به موقع درمان نشود، احتمال بروز مشکلات بینایی دائمی وجود دارد که احتمالا تاثیرات منفی طولانی مدتی بر بینایی نوزاد خواهد گذاشت. علاوه بر این، عفونتهای چشمی ناشی از عدم درمان میتوانند به سایر بخشهای چشم گسترش پیدا کند که نیاز به درمانهای پیچیدهتر و سختتری دارند.
انواع بیماری آنتروپیون یا درون برگشتگی پلک
در حالت کلی، آنتروپیون یا درون برگشتگی پلک بر دو نوع اصلی است: آنتروپیون مادرزادی که در زمان تولد ایجاد میشود و به دلیل نقص در رشد و ساختار پلک است و آنتروپیون اکتسابی که بیشتر در بزرگسالان رخ میدهد و میتواند ناشی از پیری، جراحیهای قبلی چشم یا آسیبدیدگیهای فیزیکی باشد. در آنتروپیون اکتسابی، شایعترین نوع، عضلات و بافتهای پلک به مرور زمان ضعیف شده و این موجب چرخش پلک به سمت داخل میگردد. این مشکل میتواند در اثر التهاب طولانی مدت یا عفونت نیز ایجاد شود. از طرف دیگر، آنتروپیون اسپاستیک میتواند به دلیل انقباضات غیرطبیعی عضلات پلک رخ دهد. علائم این نوع بیماری نیز شامل قرمزی، سوزش، اشکریزش و احساس ناراحتی در چشم است. درمان آنتروپیون اغلب شامل استفاده از اشک مصنوعی، چسبهای پلک یا جراحی اصلاحی است تا پلک به موقعیت طبیعی خود بازگردد و از آسیبهای بیشتر به چشم جلوگیری شود.
روشهای جلوگیری از برگشتگی پلک به داخل در بزرگسالان
برای جلوگیری از برگشتگی پلک به داخل در بزرگسالان به ویژه در مواردی که ناشی از پیری یا عوامل محیطی است، چندین روش پیشگیرانه و درمانی وجود دارد. این روشها به تقویت ساختار پلک، کاهش التهاب و جلوگیری از آسیبهای بیشتر به چشم کمک میکنند. برخی از مهمترین روشهای جلوگیری عبارتند از:
- مرطوب نگه داشتن داخل چشمها: استفاده از اشک مصنوعی یا قطرههای مرطوبکننده به جلوگیری از خشکی و تحریک چشمها کمک میکند. خشکی چشم میتواند باعث تحریک و بدتر شدن وضعیت پلک شود.
- محافظت از چشم در برابر عوامل محیطی: محافظت از چشمها در برابر باد، گرد و غبار و سایر عوامل محیطی با استفاده از عینک آفتابی یا عینک محافظ به کاهش تحریکات چشمی کمک نموده و از بدتر شدن آنتروپیون جلوگیری میکند.
- انجام تمرینات عضلات پلک: تمرینات خاصی برای تقویت عضلات پلک وجود دارد که در حفظ عملکرد مناسب پلک و جلوگیری از برگشتگی آن به داخل تاثیر دارد.
- پیشگیری از التهاب و عفونت: مراقبتهای بهداشتی منظم برای جلوگیری از عفونتهای چشمی و التهابهای مزمن مانند بلفاریت (التهاب پلک)، میتواند به کاهش خطر برگشتگی پلک کمک کند.
طریقه تشخیص پزشکی آنتروپیون چشم
تشخیص پزشکی آنتروپیون چشم معمولا از طریق معاینه بالینی و ارزیابی دقیق پزشک متخصص چشم انجام میشود. در ابتدا، پزشک با معاینه فیزیکی ساده میتواند تشخیص دهد که آیا لبههای پلک به سمت داخل چرخیدهاند یا خیر. وی ممکن است از ابزارهایی مانند لامپ شکافدار استفاده کند که یک دستگاه بزرگنمایی نوری است و به او امکان میدهد ساختارهای جزئی چشم را با دقت بیشتری بررسی کند. در این معاینه، پزشک به دنبال علائمی مانند تحریک چشم، قرمزی، التهاب یا آسیبدیدگی قرنیه میگردد که ممکن است به دلیل تماس مداوم مژهها با سطح چشم به وجود آمده باشد.
همچنین در برخی موارد، پزشک ممکن است از بیمار بخواهد پلک را به آرامی در وضعیت طبیعی خود قرار دهد تا میزان انعطافپذیری و برگشتپذیری آن را ارزیابی کند. در این حالت، اگر پلک به راحتی به موقعیت طبیعی خود باز نگردد یا همچنان به سمت داخل حرکت کند، احتمالا تشخیص آنتروپیون قطعی خواهد بود. برای تایید دقیقتر، پزشک سوابق پزشکی بیمار را نیز بررسی میکند تا عواملی مانند جراحیهای قبلی، آسیبدیدگیها یا بیماریهای مرتبط با آنتروپیون را در نظر بگیرد.
تفاوت اصلی بیماری آنتروپیون و اکتروپیون
آنتروپیون (Entropion) و اکتروپیون (Ectropion) هر دو بیماریهایی مرتبط با پلک هستند، اما تفاوت اصلی آنها در جهت ناصحیح قرارگیری پلک است. در بیماری آنتروپیون، پلک به سمت داخل چشم میچرخد که باعث میشود مژهها و پوست پلک به سطح چشم برخورد کنند. این موضوع احتمال دارد تحریک چشم، قرمزی، آبریزش و حتی زخم شدن قرنیه را به همراه داشته باشد. از دلایل شایع آنتروپیون میتوان به کهولت سن، آسیبهای فیزیکی به پلک یا التهاب مزمن اشاره نمود.
در مقابل، اکتروپیون وضعیتی است که در آن پلک به سمت خارج از چشم چرخیده میشود و اغلب پلک پایین را درگیر میکند. این چرخش سبب میگردد تا سطح چشم بهخوبی محافظت نشود و در معرض خشکی، تحریک و عفونت قرار بگیرد. همانند آنتروپیون، اکتروپیون نیز ممکن است به دلیل افزایش سن، جراحیهای قبلی چشم یا آسیبهای فیزیکی به پلک ایجاد شود. هر دو بیماری در صورت عدم درمان مناسب میتوانند مشکلات جدیتری برای بینایی به همراه داشته باشند.
مراقبتهای پس از جراحی برگشتگی پلک به داخل
مراقبتهای پس از جراحی برگشتگی پلک به داخل بسیار مهم است تا روند بهبودی سریعتر و بدون عارضه پیش برود. پس از جراحی، پزشک عمدتا از بانداژ برای محافظت از چشم استفاده میکند و ممکن است قطرهها یا پمادهای چشمی ضدعفونیکننده نیز تجویز نماید تا از ایجاد عفونت جلوگیری شود. در این راستا نیز بیماران میبایست از دست زدن به ناحیه جراحی و مالش چشمها خودداری کنند تا سطح آسیب به بافتهای حساس چشم کاهش یابد. استفاده از عینک آفتابی را در این شرایط بشدت توصیه مینمائیم تا از چشمها در برابر نور مستقیم خورشید محافظت شده و احساس راحتی بیشتری داشته باشند.
در چند روز ابتدایی پس از جراحی، ممکن است چشم دچار تورم، قرمزی یا کبودی شود که با استفاده از کمپرس سرد میتوان به کاهش این علائم کمک نمود. همچنین، استراحت کافی و اجتناب از فعالیتهای سنگین که احتمال میرود به چشم فشار وارد کنند، ضروری است. پزشک ممکن است توصیه کند از خم شدن یا بلند کردن اجسام سنگین خودداری نمائید. در این زمینه، پیروی دقیق از دستورات وی و حضور در جلسات پیگیری منظم اهمیت زیادی دارد تا اطمینان حاصل شود که فرآیند درمان پلک به خوبی صورت گرفته و عوارضی مانند عفونت یا بازگشت آنتروپیون رخ ندهد.
مدت زمان نقاهت پس از جراحی آنتروپیون
مدت زمان نقاهت پس از جراحی آنتروپیون معمولا بین ۱ تا ۲ هفته است. در این مدت، ممکن است فرد کمی احساس تورم، قرمزی و ناراحتی در ناحیه جراحی داشته باشد که این علائم به مرور زمان کاهش مییابد. پزشک، استفاده از قطرههای چشمی، پمادها و مسکنهای ملایم را برای کنترل درد و پیشگیری از عفونت تجویز میکند. همچنین توصیه میشود بیمار از فعالیتهای سنگین و هر گونه فشار به چشم خودداری کند. بهبودی کامل اغلب پس از چند هفته حاصل میشود و بازگشت به فعالیتهای روزمره بسته به میزان بهبودی بر اساس نظر پزشک تعیین میگردد.
درمانهای خانگی برای رفع درونبرگشتگی پلک
درمانهای خانگی برای رفع درونبرگشتگی پلک میتوانند به کاهش ناراحتی و عوارض احتمالی کمک کنند، اما باید توجه داشت که این راهکارها معمولا موقتی هستند و جایگزین مشاوره پزشک یا جراحی نخواهند شد. یکی از این روشها استفاده از کمپرس گرم است. گرمای ملایم میتواند به کاهش التهاب و ناراحتی پلک کمک کند. برای این کار، یک حوله تمیز را در آب گرم خیس نموده و به مدت ۱۰ الی ۱۵ دقیقه بر روی چشم خود قرار دهید. این کار میتواند تا حدی درد و تحریک پلک را تسکین داده و از خشکی چشم جلوگیری کند.
همچنین، استفاده از قطرههای مرطوبکننده یا پماد برای جلوگیری از خشکی و تحریک چشمها مفید است. این محصولات از خشک شدن سطح چشم جلوگیری نموده و لایهای محافظ ایجاد میکنند که در تسکین ناراحتی و سوزش آن موثر است. با این حال، برای جلوگیری از تشدید عارضه و عفونتهای احتمالی، اگر علائم تشدید شوند یا بهبود نیابند، بهتر است حتما به پزشک مراجعه شود تا درمانهای مناسبتر و تخصصیتر صورت گیرد.
جمع بندی
آنتروپیون یا برگشتگی پلک به داخل، اگر به موقع تشخیص داده و درمان نشود در نهایت به آسیبهای جدی به چشم و کاهش دید منجر خواهد شد. درمان این عارضه معمولا به صورت جراحی انجام میشود که با رفع حالت برگشتگی پلک در بهبود وضعیت چشم و کاهش عوارض ناشی از آن موثر است. با توجه به حساسیت بالای چشم و اهمیت بهبود سریع و موثر، انتخاب یک مرکز جراحی معتبر نقش بسزایی در نتیجه فرآیند درمان دارد.
در این راستا، مرکز جراحی RMC با بهرهگیری از تکنولوژیهای پیشرفته و تیم پزشکی مجرب، بهترین گزینه برای انجام جراحی آنتروپیون است. این کلینیک با ارائه خدمات تخصصی و پشتیبانی کامل پس از جراحی، روند بهبود را تسهیل نموده و به بیماران کمک میکند تا در کوتاهترین زمان ممکن به وضعیت طبیعی خود بازگردند. با انتخاب RMC میتوانید از نتایج دقیق، ایمن و پایدار یک جراحی استاندارد بهرهمند شوید.
مورد تایید از سازمان های زیر
RMC کلینیک تخصصی جراحی پلاستیک , پوست و زیبایی
تحت استانداردهای روز دنیا
پیام بگذارید